NS Publieksprijs

Woensdag 26 oktober was het dan zover. De installatie van de Kernjury zou gaan plaatsnemen in de oostelijke passage van het station van Amsterdam Centraal.

De aanvang was pas om 18:30 uur, dus even tijd gemaakt om samen met mijn dochter van 15 een dagje te gaan shoppen in Amsterdam. Omdat er geen introducees mee mochten heb ik haar om 18 uur op de trein gezet en kon ik op het gemak naar de passage lopen.

Al snel kwamen er van allerlei hoeken mensen aanlopen die ook voor de plaatsing van de Kernjury kwamen. Omdat je alleen bent maak je toch makkelijk contact met anderen en de grote vraag was natuurlijk wie er genomineerd zouden zijn. We konden alleen maar speculeren.

Om half 7 gingen de deuren open en na me aangemeld te hebben konden we een plaatsje gaan zoeken. Ik probeerde natuurlijk wel een zo goed mogelijk plekje voor eventuele foto’s die ik dan kon maken.

De presentator van de avond was Pieter van der Wielen, is bekend als journalist en presentator voor radio en televisie. Deze man kon gelukkig zeer goed babbelen, want ze moesten ook het programma “De wereld draait door” in de gaten houden. Als Matthijs van Nieuwkerk de 6 genomineerden had opgenoemd in een minuut mocht Pieter beginnen met de genomineerden. Ze werden een voor een het podium opgeroepen.

De eerste genomineerde die op het podium kwam was Jelle Brandt Corstius voor zijn boek As in tas. Het is een zeer persoonlijk boek. Jelle ging elk voorjaar met zijn vader fietsen. Het duurde nooit langer dan twee dagen, want anders kregen ze ruzie. Maar in 2014 was zijn vader net een aantal maanden overleden ging Jelle fietsen met wat as van zijn vader in zijn fietstas. Jelle heeft 16 dagen door Europa gefietst totdat hij bij de Middellandse zee uitkomt en daar de as uitstrooit. Jelle gaf tijdens het korte moment op het podium aan dat hij tijdens het fietsen eigenlijk niet aan zijn vader heeft gedacht.

De tweede genomineerde is Annejet van der Zijl met haar boek De Amerikaanse prinses. Annejet heeft een levensverhaal geschreven over Allene Tew. Deze vrouw wist zich op te werken tot een van de rijkste vrouwen van New York. Ze was ook de peetmoeder van prinses Beatrix. Dit verhaal gaat niet over winnen, maar eigenlijk hoe te verliezen.

De derde genomineerde is Paulien Cornelisse met haar boek De verwarde cavia. Paulien verteld over een cavia die op een kantoor werkt en wat er zoal op een kantoor gebeurt. Paulien zegt dat ieder die dit leest het zeker kan inbeelden. Het moet een grappig en ontroerend boek wezen. Haar enthousiasme maakt me zeker nieuwsgierig.

De vierde genomineerde is Griet op de Beeck met haar boek Gij nu. Een boek over 15 verschillende mensen. Griet Op de Beeck zet op haar eigen onnavolgbare wijze het kort verhaal naar haar hand. En tegelijk schrijft ze een boek dat meer wil zijn dan de droge optelsom van de delen. Want, hoe verschillend ook de verhalen, allemaal beschrijven ze hoe verloren mensen zijn, tenzij ze de moed vinden om zichzelf te redden. Ze sloot op het podium af met de tekst: ik had nu 1 ding met 15 mensen en dat voelt echt lekker.

De vijfde genomineerde is Claudia de Breij met haar boek Neem een geit. Het boek gaat eigenlijk over levensvragen die Claudia zelf had naarmate ze ouder werd. Ze ging op onderzoek uit en kwam zo bij een groep mensen die haar vertellen hoe hun het hebben aangepakt. Ze heeft er 100 levenslessen uit gehaald en wat van haar zelf. Wat Claudia zelf geleerd heeft toen ze met dit boek bezig was is: Eerst gebruikte ze al haar energie om een probleem op te lossen. Nu kijkt ze eerst naar het probleem om te kijken hoe het opgelost moet worden. Er werd nog gevraagd waar de titel vandaan komt. Dit blijkt een oud Joods verhaal te zijn.

De zesde en tevens laatste genomineerde is Hendrik Groen met het boek Pogingen iets van het leven te maken. Maar er kwam geen Hendrik Groen of anders gezegd Peter de Smet. De naam van de vrouw is me ontschoten, maar ze las een notitie voor namens Hendrik Groen dat hij het leuk vindt dat hij genomineerd is.

Nadat alle genomineerden bekend waren werden er wat officiële foto’s gemaakt en konden degene die een rode kaart hadden als eerste de boeken halen en de boeken laten signeren. De rode kaart stond voor de mensen die nog een lange treinreis voor de boeg hadden waaronder ikzelf. Het wachten werd wel beloond, want na een dik uur was ik uit de rij met mijn gesigneerde boeken. Helaas geen tijd meer voor het buffet, want ik wilde voor de zekerheid toch de ene laatste trein hebben. Om middernacht was ik eindelijk weer thuis.

Helaas geen thriller dit jaar, maar volgens mij zitten er zeker wel wat leuks tussen. En nu is het stemmen geblazen.

Willen jullie ook stemmen?? Graag via de onderstaande link.

https://www.nspublieksprijs.nl/stem/38b3eff8baf56627478ec76a704e9b52

Nu duik ik weer snel in mijn leesvoer.

Groeten, Brenda

Boekpresentatie van Follow van Gaby Rasters

Ik had een tijdje terug een uitnodiging gekregen van Gaby Rasters voor haar boekpresentatie van Follow. En eindelijk was het zover: 17 juni, op naar Eindhoven. Ik was nog nooit in Eindhoven geweest, dus ik vertrouwde erop dat mijn TomTom mij naar boekhandel Van Piere zou brengen. Tijdens het rijden hield ik nauwlettend alles in de gaten; dit keer hoopte ik dat er geen oranje lampjes gingen branden...dat heb ik één keer meegemaakt, maar na de laatste keer was de auto gemaakt dus ik moest er maar even vertrouwen in hebben. Tja en dan beland je in de file...eigen schuld dikke bult, had ik maar eerder van huis moeten gaan. Je ziet van alles dan bij je medeweggebruikers: mensen die uitgebreid in hun neus zitten te peuteren, vrouwen die hun make-up bij moeten werken en het is ongelooflijk hoeveel mensen ik zie met hun mobiel in de hand. Ze zijn zo in gedachten bezig dat ze niet in de gaten hebben dat ze alweer kunnen rijden met een claxonconcert tot gevolg. Ik had gezelschap van Phil Collins in de auto en af en toe gaf Truus aan dat ik naar een andere baan moest of een koe die ging loeien omdat ik te hard reed, maar dan de verlossende woorden: bestemming bereikt. 

Nu begon ik toch wel even zenuwachtig te worden, maar ik was niet de enige: ook Gaby begon zenuwachtig te worden.

We dronken samen een kop koffie voordat de presentatie begon. Follow is geen thriller maar een roman en ik vind het heerlijk om af en toe van genre te veranderen. Dan wordt het startsein gegeven: we gaan beginnen.

Gaby kreeg het eerste exemplaar van Follow uitgereikt en een bos bloemen van uitgeverij Zomer & Keuning. De uitgever deelde mede dat er dit jaar nog twee boeken van deze trilogie van Gaby Rasters zullen verschijnen met de titels Like en Share . Na een luid applaus ging Gaby en nog enkelen een stukje voorlezen uit het boek. Een passage dat Mila een Skype-gesprek heeft met Chris. Het bijzondere van Follow is dat je vrienden met de personages uit boek Mila, Sebastiaan en Chris kunt worden op Facebook en hen kunt volgen. Chris Vant Hof presenteerde de boekpresentatie. En dan hoor ik Gaby tegen Chris en het publiek zeggen: ‘Mila is hier. Kijk maar om jullie heen, wie is degene die achter het personage Mila zit?’. Ik kijk achterom en ik kijk opzij en ik ben niet de enige die rondom kijkt. We zijn allemaal nieuwsgierig. Dan wordt er gevraagd of Mila naar voren wil komen. Met luid applaus stap ik naar voren, best zenuwachtig want nu gaat het gebeuren. Gaby bedankt me voor de inzet en de vorm die ik aan Mila geef op Facebook. Ik krijg van haar Follow uitgereikt. En dan stelt de presentator Chris Van Hof mij nog enkele vragen, zoals wat ik er van vind om Mila te zijn. Het is bijzonder, dat kan ik jullie vertellen. De reacties van de lezers en de tips, maar ook de adviezen die Mila krijgt. Ik vind het leuk en ik hoop dat ik nog lang Mila mag zijn op Facebook.

Vervolgens werd er met een panel gepraat over het boek. Of mensen zich kunnen herkennen in Mila, of ze het boek gelezen hebben en wat hun mening is. En dan volgt de volgende verrassing want ook personage Sebastiaan is aanwezig. Een luid applaus volgde. Sebastiaan zat in het panel en ook hem worden enkele vragen gesteld. Zelf vond ik het ook spannend want na een jaar Mila te zijn op Facebook kwam ik ook te weten wie achter het personage van Sebastiaan zat. En dat is Herby Hulsebos. Hij speelt het goed en gaat ook helemaal op in zijn personage Sebastiaan. Een geweldig aardig man en leuk om kennis met hem te maken.

En dan is het tijd voor een hapje en een drankje en is er de mogelijkheid om het boek te kopen en het te laten signeren. Tijdens de borrel heb ik met diverse mensen gepraat. Met de uitgever, maar ook met de lezers en de Facebookvrienden van Mila. Ik kreeg complimenten dat ik het goed doe en dat is fijn om te horen. Natuurlijk even met Herby gepraat en onze ervaringen uitgewisseld. Nadat ik mijn boek had laten signeren door Gaby en ons fotomomentje had gehad en namens Mila in het gastenboek van boekhandel Van Piere een krabbel had gezet, was het tijd om naar huis te gaan. Met een big smile reed ik Eindhoven uit. En zonder file was ik binnen een uur thuis. Het was een bijzondere en een geslaagde avond.

Mijn dank gaat uit naar de gastvrijheid van Gaby en naar Vincent van Moorsel die geweldige foto’s heeft gemaakt en met toestemming van hem mag ik de foto’s gebruiken voor dit verslag.

Gaby, ik ben trots op je en bedankt voor de geweldige avond!

Lydia

Renate Dorrestein bij Kooyker in Leiden

“U moet wel groot liefhebbers van literatuur zijn,” zegt Renate Dorrestein in de microfoon terwijl ze het publiek aankijkt, “om vanavond hier te zijn en niet op een terrasje te zitten.”

Het is ook wel erg warm, zowel buiten (25 graden?) als binnen in boekhandel Kooyker in Leiden. Onderweg hierheen zag ik om en nabij heel Leiden op terrasjes, in het park en op bootjes, nog even genietend van de zomerse temperatuur. De mussen vielen van het dak en in de rosé, bij wijze van. Persoonlijk zit ik liever binnen bij een lezing dan dat ik in het gras lig in bikini, maar ieder heeft zo zijn of haar mankementen. Daarover gesproken, ik was uiteraard weer eens bijna te laat (werken, avondeten en dan snel op de fiets naar Leiden). Gelukkig zat ex-teamlid en blogconcullega Juul op de eerste rij met nog een vrije plek naast zich – had ik weer mazzel mee.

We zitten hier trouwens omdat boekhandel Kooyker de etalagewedstrijd van Uitgeverij Podium heeft gewonnen. De prijs: een bezoek van Renate Dorrestein. Niet alleen Kooyker (zij) en het publiek (wij) zijn blij mee met deze beloning, mevrouw Dorrestein is ook blij met ons. Omdat we hier zitten vanavond, maar ook omdat we er sowieso zìjn. Zonder lezende ogen kan ze schrijven tot ze een ons weegt, maar gebeurt er helemaal niets. Pas als de lezer een boek oppakt, het leest en in zijn of haar hart sluit, komt het tot leven.

En er wordt van de lezer veel verwacht. Het investeren van geld en tijd in de verzinsels van een ander, het begrijpen van zaken als beeldspraak, ironie en overdrijving, en het beheersen van de kunst van het lezen zelf. Zoals haar held en afgod Kurt Vonnegut ooit zei: “Leren lezen is moeilijker dan het leren bespelen van de Franse hoorn.” Het enige hulpmiddel dat je erbij krijgt, is het alfabet. De mensen die deze 26 fonetische tekens, uitgestrooid over een pagina, kunnen lezen en zich daar van alles bij kunnen voorstellen, moet je dan ook koesteren; ze zijn de beste bondgenoot van de schrijver.

Wat schrijvers betreft zijn er volgens Dorrestein verschillende soorten: aan de ene kant van het spectrum de schemabouwers die alles van tevoren uitdenken en aan de andere kant de rommelaars die meer intuïtief werken.
Tot die tweede groep behoort zij zelf; als een architect zonder bouwtekening begint ze met metselen, probeert van alles uit, en gaandeweg ontstaat er een bouwwerk onder haar handen, naar een visioen in haar hoofd waarvan ze zelf niet eens wist dat ze het had.

Hoe je schrijft, is geen keuze. Zelf is ze niet in staat een heel verhaal ‘op het droge uit te denken’, ze heeft daarvoor de motoriek van het verhaal nodig. Daar geniet ze ook echt van:
“Ik ga elke dag met rode wangen van de spanning naar mijn werk met die heerlijke, heerlijke vraag: Hoe zal het verder gaan?” Alleen door verder te schrijven, wordt die vraag beantwoord.

Een verkeerde afslag komt daarbij weleens voor, waardoor veel werk wordt weggegooid en talloze keren herschreven, soms van begin tot eind. “Vaak komt het voor dat ik nog in de veertiende of zestiende herschrijving moet wisselen van hoofdpersoon. ”

Door al dat herschrijven leer je je personages ook goed kennen. Met bijna sadistisch genoegen vertelt Dorrestein dat het bij het schrijven erop neerkomt je personages in de knel te zetten. Alleen zo kun je ontdekken wie ze zijn en wat ze waard zijn. Je zet hen met de rug tegen de muur, met het mes op de keel.

Er is altijd een eerste kiem, een vonk, die haar inspireert om met een nieuw boek te beginnen. Heel vaak is dat iets uit de actualiteiten, dat haar op een bepaalde manier raakt en waar ze zich lange tijd mee bezig wil houden, maar inspiratie kan ook uit haar eigen leven komen.

Het idee voor het Hemelse Gerecht ontstond bijvoorbeeld nadat ze was gedumpt voor iemand met 'echte krullen'. Het begon als één grote wraakactie – maar zoals dat gebeurt wanneer je een 'rommelaar' bent, verplaatste de focus van het verhaal zich uiteindelijk ('zodra ik die man eindelijk op zolder had') naar de veranderende verhoudingen tussen de twee zussen.

Zeven Soorten Honger ontstond tijdens het terugreizen van een vakantie. Met haar man ging ze onderweg langs bij Dirk, een zakenkennis. Rond lunchtijd kondigde deze Dirk aan: “Oh, ik eet niet.”
Na een ernstig gesprek met zijn arts had hij namelijk ooit besloten om door middel van een draconisch regime van dieet en beweging sterk te gaan afvallen. Als hij dat niet deed, zou hij het waarschijnlijk niet overleven. Het was een hel, zei hij herhaaldelijk, maar hij had een weddenschap afgesloten voor heel veel geld en dat was een goede motivator.
Dat was de vonk - Zeven Soorten Honger is dan ook opgedragen aan Dirk H.

Eten is sinds een paar jaar een echte hype. “Mensen gaan niet meer op vakantie kathedralen bezichtigen, ze gaan op boerenmarkten in vijgen staan knijpen.” De boeken top 10 bestaat tegenwoordig vooral uit kook- en dieetboeken. Als voorbeeld noemt Dorrestein Culibaby, een boek voor mensen die geen potjes Olvarit in huis willen halen, maar kaviaar en andere exclusieve hapjes in de blender gooien om aan hun kroost te voeren. Het lijkt een grapje, tot een medewerkster het boek daadwerkelijk omhooghoudt. Griezelig.

De titel komt van de poëtische mindfulness-term ‘zeven soorten honger’, en de inspiratie voor het William Banting Instituut komt van de gelijknamige Engelse begrafenisondernemer en allereerste dieetgoeroe (er is zelfs een werkwoord ontstaan, ‘to bant’, ‘op dieet zijn’).

foto: Kooyker

Na de lezing mogen mensen uit het publiek vragen stellen.

Iemand wil weten of ze nog weleens over feminisme zou willen schrijven. Het antwoord van Dorrestein is dat er sinds haar tijd (de jaren 70/80) veel is veranderd en verbeterd. Uitgeverij Querido heeft haar onlangs gevraagd of ze een pamflet over feminisme wilde schrijven. Een oude feministe van stal halen vindt ze daarvoor echter een zwaktebod. De jonge vrouwen van nu zouden er vanuit hun perspectief over moeten schrijven.

Een andere vraag is wanneer Dorrestein schrijft. Hoewel ze een zelf toegegeven rommelaar is, werkt ze wel strikt volgens kantooruren. Als je wacht tot de inspiratie komt, gebeurt er sowieso niets. Of je krijgt ineens bezoek van je muze tijdens een bezoek aan de Albert Heijn.

Schrijfblokkades, daar gelooft ze niet zo in – wel in zelfblokkade; een aantal jaren kon ze niet schrijven omdat ze de zelfmoord van haar jongste zusje nooit goed had verwerkt. Pas toen ze het idee accepteerde dat ze nooit meer zou schrijven en vrijwel gelijktijdig door de gemeente Almere als gastschrijver werd gevraagd, werd die blokkade langzamerhand opgeven. Door Almere raakte ze geïnspireerd en besefte dat ze in deze stad haar eigen geschiedenis kwijt kon. Vervolgens schreef ze Weerwater.

Op een laatste vraag antwoordt Dorrestein herhaaldelijk dat de lezer altijd gelijk heeft. “Nou ja, tenzij het een recensent is.” Hoewel ik die mening best begrijp als ik af en toe de nogal zure recensies in de krant lees, kan ik een zachte, lichtverontwaardigde ‘hé!’ niet. Juul doet hetzelfde, maar dan wat minder zacht, en voegt eraan toe dat wij toevallig heel lief zijn, waarop Dorrestein antwoordt: “Maar sommigen van jullie zijn ook echte schattenbollen”.

....dus. Als de grond me nu zou willen verzwelgen: graag.

We mogen even later toch onze boeken laten signeren en ook mogen we met de schrijfster op de foto. “Ik hou wel even mijn boek omhoog, hoor.”

Conclusie: Een leuke avond met een geweldig schrijfster. Ook Juul, die tot die middag nog nooit iets van Dorrestein heeft gelezen, is fan. Buiten is het nog niet echt afgekoeld, maar ik fiets zeer tevreden naar huis, met het voornemen om nog veel meer van Renate Dorrestein te lezen.

(Wie Zeven Soorten Honger nog niet gelezen, wil ik het boek opnieuw aanraden. Veel leesplezier!)

- Yfke Brandhout